[ { "Number": 1, "Condition": "Hyperventilatie", "Code": "A7-19", "Symptoms": [ "Versnelde ademhaling (diep/zuchtend of oppervlakkig/gestokt)", "Onrust, angst", "Duizelig/ijl/draaierig gevoel", "Tintelingen in vingers/handen/lippen", "Pijn of drukgevoel op de borst, hartkloppingen", "Verkrampen van vingers" ], "Actions": [ "Breng slachtoffer naar rustige plaats en vraag omstanders afstand te houden", "Stel gerust en laat geleidelijk langzaam, gecontroleerd ademen (geef voorbeeld)", "Begeleid ademhaling (bv. hand op buik)", "Rebreathing (zak/gesloten handen) enkel als je zeker bent van psychische oorsprong", "Bel 1-1-2 bij twijfel (bv. angina pectoris/hartaanval)", "Blijf bij het slachtoffer tot ademhaling terug normaal wordt" ] }, { "Number": 2, "Condition": "TIA en CVA/beroerte", "Code": "A8-20", "Symptoms": [ "Scheve mond, moeilijk spreken of slikken", "Gevoelsstoornissen/spierzwakte/verlamming aan één zijde", "Bewustzijnsstoornissen (slaperig, verward, afwezig)", "Duizeligheid/onzekere gang", "Plots verminderd zicht" ], "Actions": [ "Controleer bewustzijn en ademhaling en blijf bij het slachtoffer", "Alarmeer 1-1-2", "Voer BEFAST-test uit (Balance, Eyes, Face, Arm, Speech, Time)", "Noteer hoe lang de klachten duren (Time)", "Plaats in comfortabele houding en praat rustig", "Geef 100% zuurstof (inhalatie) indien beschikbaar", "Geef niets te eten of te drinken" ] }, { "Number": 3, "Condition": "Chloorvergiftiging", "Code": "A9-21", "Symptoms": [ "Irritatie ogen/neus/keel", "Hoesten", "Kortademigheid", "Misselijkheid en braken", "In ernstige gevallen: blauwkleuring, benauwdheid door zwelling, strottenhoofdkramp" ], "Actions": [ "Evacueer zwembadgasten uit het zwembad", "Let op eigen veiligheid en verlucht (nooddeur/ramen)", "Alarmeer onmiddellijk 1-1-2", "Laat bewuste slachtoffers comfortabel zitten/liggen en geef zuurstof aan wie het meeste problemen heeft" ] }, { "Number": 4, "Condition": "Chloorvergiftiging", "Code": "A9-21", "Symptoms": [ "Irritatie ogen/neus/keel", "Hoesten", "Kortademigheid", "Misselijkheid en braken", "In ernstige gevallen: blauwkleuring, benauwdheid door zwelling, strottenhoofdkramp" ], "Actions": [ "Evacueer zwembadgasten uit het zwembad", "Let op eigen veiligheid en verlucht (nooddeur/ramen)", "Alarmeer onmiddellijk 1-1-2", "Laat bewuste slachtoffers comfortabel zitten/liggen en geef zuurstof aan wie het meeste problemen heeft" ] }, { "Number": 5, "Condition": "Allergie", "Code": "A10-22", "Symptoms": [ "Rode/gezwollen huid en jeuk (plaatselijk of verspreid)", "Bultjes/galbulten of blaasjes", "Hoesten/niesbuien, tranende ogen", "Keelzwelling: ademhalingsmoeilijkheden, hees, stridor", "Anafylaxie: plots flauw/onwel, misselijk/braken/diarree, suf/verward/bewusteloos" ], "Actions": [ "Laat voorgeschreven medicatie innemen (antihistaminicum) indien beschikbaar", "Alarmeer 1-1-2 bij snel opkomende ernstige reactie (ademhalingsmoeilijkheden, heesheid, onwel worden, jeuk/rood over heel lichaam, bewustzijnsverlies)", "Bij ademhalingsmoeilijkheden: comfortabele houding, kledij losser, 100% zuurstof", "Bij insectenbeet in keel: 1-1-2, op ijs zuigen of mond koelen; auto-injector gebruiken indien aanwezig" ] }, { "Number": 6, "Condition": "Allergie", "Code": "A10-22", "Symptoms": [ "Rode/gezwollen huid en jeuk (plaatselijk of verspreid)", "Bultjes/galbulten of blaasjes", "Hoesten/niesbuien, tranende ogen", "Keelzwelling: ademhalingsmoeilijkheden, hees, stridor", "Anafylaxie: plots flauw/onwel, misselijk/braken/diarree, suf/verward/bewusteloos" ], "Actions": [ "Laat voorgeschreven medicatie innemen (antihistaminicum) indien beschikbaar", "Alarmeer 1-1-2 bij snel opkomende ernstige reactie (ademhalingsmoeilijkheden, heesheid, onwel worden, jeuk/rood over heel lichaam, bewustzijnsverlies)", "Bij ademhalingsmoeilijkheden: comfortabele houding, kledij losser, 100% zuurstof", "Bij insectenbeet in keel: 1-1-2, op ijs zuigen of mond koelen; auto-injector gebruiken indien aanwezig" ] }, { "Number": 7, "Condition": "COPD en astma", "Code": "A11-23", "Symptoms": [ "Moeilijk of piepend ademhalen", "Kortademigheid", "Hoesten", "Angst/onrust", "Soms blauwverkleuring lippen/nagels/neus" ], "Actions": [ "Stel gerust en vraag zo rustig mogelijk te ademen", "Laat rusten, vermijd inspanning", "Laat comfortabele houding aannemen (bv. voorovergebogen met ellebogen steun)", "Knellende kledij losser", "Laat eigen medicatie gebruiken (puffertje)", "Bij COPD: zuurstof max 5 l/min (acute verdrinking: 100% O2)", "Alarmeer 1-1-2 bij vraag slachtoffer, bewustzijnsverlies, blauwverkleuring of geen effect medicatie na 5 minuten" ] }, { "Number": 8, "Condition": "COPD en astma", "Code": "A11-23", "Symptoms": [ "Moeilijk of piepend ademhalen", "Kortademigheid", "Hoesten", "Angst/onrust", "Soms blauwverkleuring lippen/nagels/neus" ], "Actions": [ "Stel gerust en vraag zo rustig mogelijk te ademen", "Laat rusten, vermijd inspanning", "Laat comfortabele houding aannemen (bv. voorovergebogen met ellebogen steun)", "Knellende kledij losser", "Laat eigen medicatie gebruiken (puffertje)", "Bij COPD: zuurstof max 5 l/min (acute verdrinking: 100% O2)", "Alarmeer 1-1-2 bij vraag slachtoffer, bewustzijnsverlies, blauwverkleuring of geen effect medicatie na 5 minuten" ] }, { "Number": 9, "Condition": "Epilepsie", "Code": "A12-24", "Symptoms": [ "Grote aanval: bewusteloos vallen, verkramping en schokken", "Mogelijk tongbeet en urine/stoelgangverlies", "Na aanval: moe, traag herstel", "Kleine aanval: staren/afwezigheid, knipperen, kleine schokken" ], "Actions": [ "Bescherm het slachtoffer (kussen/ondersteun hoofd, verwijder gevaarlijke voorwerpen)", "Steek niets tussen de tanden en probeer niet te fixeren", "Geef 100% zuurstof (inhalatie) indien beschikbaar", "Registreer duur en kenmerken", "Na aanval: controleer ademhaling; stabiele zijligging als je het slachtoffer moet verlaten", "Bel 1-1-2 bij eerste aanval, bewusteloos blijven, aanval >5 minuten, herhaalde aanvallen, alcohol/drugs, hoge koorts, ernstig letsel" ] }, { "Number": 10, "Condition": "Amputatie", "Code": "B9", "Symptoms": [ "Afgehakt of afgescheurd lichaamsdeel", "Ernstig bloedverlies", "Shock", "Pijn", "Blootstelling van botten of spieren" ], "Actions": [ "het SO laten zitten of liggen", "de wonde zo steriel mogelijk afdekken", "bij bloedverlies, de bloeding stelpen (rechtstreeks)", "1-1-2 onmiddellijk (laten) bellen", "het geamputeerde lichaamsdeel gekoeld (of bevroren) meegeven aan het ziekenhuis" ] }, { "Number": 11, "Condition": "Slagaderlijke bloeding", "Code": "B10", "Symptoms": [ "Helder rood bloed dat spuit uit de wonde", "Snelle bloedstroom", "Mogelijke shock", "Lijkblekheid", "Snelle hartslag" ], "Actions": [ "onmiddellijk (laten) drukken op de wonde (indien mogelijk)", "drukken op bovenarmslagader of in lies (onrechtstreekse druk) als rechtstreekse druk niet mogelijk of niet effectief is --> doen we niet meer", "een knevel aanleggen zonder vooraf poging tot bloedstelping via onrechtstreekse druk", "1-1-2 zelf bellen alvorens de bloeding te (laten) stelpen", "1-1-2 niet onmiddellijk (laten) bellen na de stelping" ] }, { "Number": 12, "Condition": "Inwendige bloeding", "Code": "B11", "Symptoms": [ "Buikpijn", "Stijve buik", "Blauwe plekken op buik of rug", "Shock", "Bleekheid" ], "Actions": [ "het bewust SO laten liggen", "het SO geruststellend toespreken", "1-1-2 onmiddellijk (laten) bellen" ] }, { "Number": 13, "Condition": "Nekletsel/rugletsel", "Code": "B14-25", "Symptoms": [ "Pijn in nek of rug", "Verlamming van ledermaten", "Verlies van gevoelsvermogen", "Moeite met ademhaling" ], "Actions": [ "bij bewust SO: het SO adviseren onbeweeglijk te blijven", "1-1-2 onmiddellijk (laten) bellen (na advies onbeweeglijk te blijven) bij vermoeden van nek- of rugletsel" ] }, { "Number": 14, "Condition": "Nekletsel/rugletsel", "Code": "B14-25", "Symptoms": [ "Pijn in nek of rug", "Verlamming van ledermaten", "Verlies van gevoelsvermogen", "Moeite met ademhaling" ], "Actions": [ "bij bewust SO: het SO adviseren onbeweeglijk te blijven", "1-1-2 onmiddellijk (laten) bellen (na advies onbeweeglijk te blijven) bij vermoeden van nek- of rugletsel" ] }, { "Number": 15, "Condition": "Schedelbreuk", "Code": "C10-25", "Symptoms": [ "Bloed of helder vocht uit oor of neus", "Blauwe plek rond oog", "Verwarring", "Bewusteloosheid", "Mogelijk zichtbare wonde" ], "Actions": [ "controle AH bij bewusteloos SO", "het SO niet onnodig verplaatsen", "1-1-2 (laten) bellen" ] }, { "Number": 16, "Condition": "Schedelbreuk", "Code": "C10-16-25", "Symptoms": [ "Bloed of helder vocht uit oor of neus", "Blauwe plek rond oog", "Verwarring", "Bewusteloosheid", "Mogelijk zichtbare wonde" ], "Actions": [ "controle AH bij bewusteloos SO", "het SO niet onnodig verplaatsen", "1-1-2 (laten) bellen" ] }, { "Number": 17, "Condition": "Ontwrichting", "Code": "B4-18", "Symptoms": [ "Abnormale gewrichtsstand (dwangstand)", "Abnormale onbeweeglijkheid", "Onbruikbaarheid", "Heel hevige pijn", "Zwelling/blauwverkleuring" ], "Actions": [ "Adviseer het volledige lidmaat onbeweeglijk te houden", "Beweeg het gewricht niet en zet nooit terug recht", "Koel de gesloten ontwrichting (B1-15)", "Verwijder ringen", "Bel 1-1-2 bij ontwrichting aan onderste ledematen" ] }, { "Number": 18, "Condition": "Gesloten breuk", "Code": "B1-15", "Symptoms": [ "Plotse, hevige pijn", "Zwelling", "Inwendige bloeding", "Verminderde bruikbaarheid", "Zeker bij breuk: abnormale stand of abnormale beweeglijkheid (geen gewricht) of beendergeknars", "Ribbenbreuk: oppervlakkig ademen en toenemende pijn bij ademen" ], "Actions": [ "Bij twijfel: ga uit van een breuk", "Laat het getroffen lidmaat zo weinig mogelijk bewegen", "Zet nooit een lidmaat in abnormale stand terug recht en oefen geen druk uit", "Koel de gesloten breuk", "Alarmeer in de regel 1-1-2 bij breuk aan onderste ledematen of ribben" ] }, { "Number": 19, "Condition": "Open breuk", "Code": "B1-15", "Symptoms": [ "Wonde met uitwendig bloedverlies", "Wonde met eventueel zichtbare botfragmenten", "Symptomen zoals bij gesloten breuk" ], "Actions": [ "Trek wegwerphandschoenen aan", "Dek zo snel mogelijk en zo steriel mogelijk af (steriel kompres)", "Bel 1-1-2", "Reinig of ontsmet de wonde niet en koel de wonde niet", "Stelp bloeding door voorzichtig op de wonde te drukken (niet op botfragmenten; beweeg lidmaat niet)", "Bij ernstig bloedverlies: druk aanvoerend bloedvat dicht (B10)" ] }, { "Number": 20, "Condition": "Open breuk", "Code": "B2-16", "Symptoms": [ "Wonde met uitwendig bloedverlies", "Wonde met eventueel zichtbare botfragmenten", "Symptomen zoals bij gesloten breuk" ], "Actions": [ "Trek wegwerphandschoenen aan", "Dek zo snel mogelijk en zo steriel mogelijk af (steriel kompres)", "Bel 1-1-2", "Reinig of ontsmet de wonde niet en koel de wonde niet", "Stelp bloeding door voorzichtig op de wonde te drukken (niet op botfragmenten; beweeg lidmaat niet)", "Bij ernstig bloedverlies: druk aanvoerend bloedvat dicht (B10)" ] }, { "Number": 21, "Condition": "Verstuiking", "Code": "B3-17", "Symptoms": [ "Plotse pijn ter hoogte van het gewricht", "Snel optredende zwelling", "Verminderde bruikbaarheid", "Later: blauwverkleuring" ], "Actions": [ "Adviseer zo weinig mogelijk te bewegen of te belasten", "Koel (zoals bij B1-15)", "Verwijder ringen bij bovenste ledematen", "Verwijs bij functieverlies of twijfel", "Bel zo nodig 1-1-2 bij ernstige verstuiking onderste ledematen" ] }, { "Number": 22, "Condition": "Verstuiking", "Code": "B3-17", "Symptoms": [ "Plotse pijn ter hoogte van het gewricht", "Snel optredende zwelling", "Verminderde bruikbaarheid", "Later: blauwverkleuring" ], "Actions": [ "Adviseer zo weinig mogelijk te bewegen of te belasten", "Koel (zoals bij B1-15)", "Verwijder ringen bij bovenste ledematen", "Verwijs bij functieverlies of twijfel", "Bel zo nodig 1-1-2 bij ernstige verstuiking onderste ledematen" ] }, { "Number": 23, "Condition": "Ontwrichting", "Code": "B4-18", "Symptoms": [ "Abnormale gewrichtsstand (dwangstand)", "Abnormale onbeweeglijkheid", "Onbruikbaarheid", "Heel hevige pijn", "Zwelling/blauwverkleuring" ], "Actions": [ "Adviseer het volledige lidmaat onbeweeglijk te houden", "Beweeg het gewricht niet en zet nooit terug recht", "Koel de gesloten ontwrichting (B1-15)", "Verwijder ringen", "Bel 1-1-2 bij ontwrichting aan onderste ledematen" ] }, { "Number": 24, "Condition": "Ontwrichting", "Code": "B4-18", "Symptoms": [ "Abnormale gewrichtsstand (dwangstand)", "Abnormale onbeweeglijkheid", "Onbruikbaarheid", "Heel hevige pijn", "Zwelling/blauwverkleuring" ], "Actions": [ "Adviseer het volledige lidmaat onbeweeglijk te houden", "Beweeg het gewricht niet en zet never terug recht", "Koel de gesloten ontwrichting (B1-15)", "Verwijder ringen", "Bel 1-1-2 bij ontwrichting aan onderste ledematen" ] }, { "Number": 25, "Condition": "(spier)Kneuzing", "Code": "B5-19", "Symptoms": [ "Plotse pijn", "Zwelling en inwendige bloeduitstorting", "Blauwrode verkleuring", "Verminderde bruikbaarheid", "Stramheid; pijn erger bij bewegen" ], "Actions": [ "Koel (B1-15)", "Adviseer niet te belasten en zo weinig mogelijk te bewegen", "Verwijder ringen", "Verwijs onmiddellijk door bij gevoelsstoornissen/bewegingsbeperkingen, uitgesproken zwelling, abnormale stand/(on)beweeglijkheid of twijfel" ] }, { "Number": 26, "Condition": "(spier)Kneuzing", "Code": "B5-19", "Symptoms": [ "Plotse pijn", "Zwelling en inwendige bloeduitstorting", "Blauwrode verkleuring", "Verminderde bruikbaarheid", "Stramheid; pijn erger bij bewegen" ], "Actions": [ "Koel (B1-15)", "Adviseer niet te belasten en zo weinig mogelijk te bewegen", "Verwijder ringen", "Verwijs onmiddellijk door bij gevoelsstoornissen/bewegingsbeperkingen, uitgesproken zwelling, abnormale stand/(on)beweeglijkheid of twijfel" ] }, { "Number": 27, "Condition": "Spierverrekking", "Code": "B6-20", "Symptoms": [ "Plotse pijn bij inspanning", "Beweging mogelijk maar pijn neemt toe bij belasting", "Bij lichte verrekking: geen bloeduitstorting/zwelling" ], "Actions": [ "Koel (B1-15)", "Adviseer lidmaat 2-3 dagen niet te belasten; pijnvrij bewegen mag", "Adviseer arts bij geen verbetering na 2-3 dagen", "Verwijs onmiddellijk door bij gevoelsstoornissen/bewegingsbeperkingen in tenen/vingers" ] }, { "Number": 28, "Condition": "Spierverrekking", "Code": "B6-20", "Symptoms": [ "Plotse pijn bij inspanning", "Beweging mogelijk maar pijn neemt toe bij belasting", "Bij lichte verrekking: geen bloeduitstorting/zwelling" ], "Actions": [ "Koel (B1-15)", "Adviseer lidmaat 2-3 dagen niet te belasten; pijnvrij bewegen mag", "Adviseer huisarts bij geen verbetering na 2-3 dagen", "Verwijs onmiddellijk door bij gevoelsstoornissen/bewegingsbeperkingen in tenen/vingers" ] }, { "Number": 29, "Condition": "Spierscheur, peesscheur", "Code": "B7-21", "Symptoms": [ "Plotse zeer hevige pijn (zweepslag)", "Zwelling en inwendige bloeding", "Bewegingsbeperking", "Mogelijk voelbare indeuking/zichtbare kloof" ], "Actions": [ "Adviseer zo weinig mogelijk te bewegen", "Verwijder ringen", "Koel (B1-15)", "Verwijs naar arts bij gedeeltelijke scheur; naar ziekenhuis bij volledige scheur/afrukking", "Bel zo nodig 1-1-2 bij volledige scheur onderste ledematen of bij twijfel", "Verwijs onmiddellijk door bij gevoelsstoornissen/bewegingsbeperkingen in tenen/vingers" ] }, { "Number": 30, "Condition": "Spierkramp", "Code": "B8-22", "Symptoms": [ "Spier plots zeer pijnlijk", "Spier voelt hard", "Bewegingsbeperking", "Geen zwelling of blauwverkleuring" ], "Actions": [ "Rek de spiergroep geleidelijk en voorzichtig (liefst eenmalig)", "Adviseer inspanning te staken", "Eventueel lichte massage en warm houden (niet bij hittekrampen)", "Verwijs naar arts bij frequent terugkerende krampen zonder duidelijke oorzaak" ] }, { "Number": 31, "Condition": "Spierkramp", "Code": "B8-22", "Symptoms": [ "Spier plots zeer pijnlijk", "Spier voelt hard", "Bewegingsbeperking", "Geen zwelling of blauwverkleuring" ], "Actions": [ "Rek de spiergroep geleidelijk en voorzichtig (liefst eenmalig)", "Adviseer inspanning te staken", "Eventueel lichte massage en warm houden (niet bij hittekrampen)", "Verwijs naar huisarts bij frequent terugkerende krampen zonder duidelijke oorzaak" ] }, { "Number": 32, "Condition": "Onderkoeling", "Code": "B12-23", "Symptoms": [ "Koude, bleke en droge huid", "(Oncontroleerbaar) rillen", "Mogelijk blauwverkleuring lippen/vingers/tenen/oren", "Vermoeidheid/suffigheid", "Bij zware onderkoeling: niet meer rillen, stijve spieren, verwardheid tot bewusteloosheid" ], "Actions": [ "Licht onderkoeld: uit water/wind, naar droge warme ruimte, natte kledij uit, warme gesuikerde drank als goed bewust, deken/isodeken (geen alcohol)", "Zwaar onderkoeld: controleer bewustzijn/ademhaling voldoende lang en bel 1-1-2", "Haal slachtoffer horizontaal uit water", "Geen drank; voorzichtig uitkleden; nooit warm wrijven", "Behandel als 'breekbaar' en voorkom te snelle opwarming (opwarmingsshock)" ] }, { "Number": 33, "Condition": "Zonnesteek/hitteslag", "Code": "B13-24", "Symptoms": [ "Verhoogde centrale lichaamstemperatuur", "Hoofdpijn/duizelig", "Misselijk en soms braken", "Rode, droge, warme huid (minder zweten)", "Soms spierkrampen", "Bij ernstig: stuipen/bewustzijnsproblemen" ], "Actions": [ "Voorkom verdere opwarming: uit zon/hitte, warme kledij verwijderen, inspanning stoppen", "Onmiddellijk afkoelen: koude doeken in lies/oksel/nek, naar koele omgeving (ventilator)", "Geef drinken in slokjes indien voldoende bewust en inspanningsgerelateerd", "Geef geen koortsremmers", "Bel 1-1-2 als slachtoffer niet meer zweet of bewustzijnsstoornissen/heeft moeite met ademen" ] }, { "Number": 34, "Condition": "Zonnesteek/hitteslag", "Code": "B13-24", "Symptoms": [ "Verhoogde centrale lichaamstemperatuur", "Hoofdpijn/duizelig", "Misselijk en soms braken", "Rode, droge, warme huid (minder zweten)", "Soms spierkrampen", "Bij ernstig: stuipen/bewustzijnsproblemen" ], "Actions": [ "Voorkom verdere opwarming: uit zon/hitte, warme kledij verwijderen, inspanning stoppen", "Onmiddellijk afkoelen: koude doeken in lies/oksel/nek, naar koele omgeving (ventilator)", "Geef drinken in slokjes indien voldoende bewust en inspanningsgerelateerd", "Geef geen koortsremmers", "Bel 1-1-2 als slachtoffer niet meer zweet of bewustzijnsstoornissen/heeft moeite met ademen" ] }, { "Number": 35, "Condition": "Schaafwonde", "Code": "C1-18", "Symptoms": [ "Vrij groot wondoppervlak", "Puntvormige bloedingen", "Veel pijn", "Vaak bevuild (aarde, grind, zand)" ], "Actions": [ "Grondige reiniging is steeds nodig; ontsmetten niet altijd bij lage infectiekans", "Adviseer arts bij bloeding >5 min, vuile wonde niet proper te krijgen, of tetanus niet in orde" ] }, { "Number": 36, "Condition": "Schaafwonde", "Code": "C1-18", "Symptoms": [ "Vrij groot wondoppervlak", "Puntvormige bloedingen", "Veel pijn", "Vaak bevuild (aarde, grind, zand)" ], "Actions": [ "Grondige reiniging is steeds nodig; ontsmetten niet altijd bij lage infectiekans", "Adviseer arts bij bloeding >5 min, vuile wonde niet proper te krijgen, of tetanus niet in orde" ] }, { "Number": 37, "Condition": "Snijwonde", "Code": "C2-19", "Symptoms": [ "Langwerpig, vaak gladde wondranden", "Kan relatief diep zijn; >1mm openstaand = diepe snijwonde", "Soms veel bloedverlies" ], "Actions": [ "Bevraag ontstaan", "Zelf te verzorgen als <1mm openstaand", "Adviseer huisarts bij bloeding >5 min, diepe snijwonde (>1mm), vuile wonde, grote huidflap, bewegingsbeperking, of tetanus niet in orde", "Bel 1-1-2 bij ernstige bloeding" ] }, { "Number": 38, "Condition": "Snijwonde", "Code": "C2-19", "Symptoms": [ "Langwerpig, vaak gladde wondranden", "Kan relatief diep zijn; >1mm openstaand = diepe snijwonde", "Soms veel bloedverlies" ], "Actions": [ "Bevraag ontstaan", "Zelf te verzorgen als <1mm openstaand", "Adviseer huisarts bij bloeding >5 min, diepe snijwonde (>1mm), vuile wonde, grote huidflap, bewegingsbeperking, of tetanus niet in orde", "Bel 1-1-2 bij ernstige bloeding" ] }, { "Number": 39, "Condition": "Crushwonde", "Code": "C3-20", "Symptoms": [ "Openstaande wondranden", "Soms grillige wondranden", "Soms behoorlijk diep", "Soms bloeduitstortingen" ], "Actions": [ "Adviseer steeds een arts te raadplegen", "Dek steriel af in afwachting" ] }, { "Number": 40, "Condition": "Crushwonde", "Code": "C3-20", "Symptoms": [ "Openstaande wondranden", "Soms grillige wondranden", "Soms behoorlijk diep", "Soms bloeduitstortingen" ], "Actions": [ "Adviseer steeds een arts te raadplegen", "Dek steriel af in afwachting" ] }, { "Number": 41, "Condition": "Brandwonden", "Code": "C4-21", "Symptoms": [ "Eerstegraads: rode, droge huid, soms lichte zwelling, pijn", "Tweedegraads: rood, vaak blaren, heel pijnlijk", "Derdegraads: zwarte/witte/perkament huid, gevoelloos", "Vierdegraads: ook bot/spierweefsel aangetast" ], "Actions": [ "Koel zo snel mogelijk met water (tot 1u zinvol)", "Koel met fris water 15-18�C (grote brandwonden: lauw water om onderkoeling te voorkomen)", "Koel zacht stromend 10-30 minuten (chemisch: minstens 45 minuten)", "Verwijder geen ingebrande kledij; verwijder wel sierraden indien mogelijk", "Tweede/derde graads > 2 euro: na koelen doorverwijzen (geen ontsmetten of zalf)", "Groter dan hand: na koelen afkoeling voorkomen en vervoer regelen/bel 1-1-2" ] }, { "Number": 42, "Condition": "Brandwonden", "Code": "C4-21", "Symptoms": [ "Eerstegraads: rode, droge huid, soms lichte zwelling, pijn", "Tweedegraads: rood, vaak blaren, heel pijnlijk", "Derdegraads: zwarte/witte/perkament huid, gevoelloos", "Vierdegraads: ook bot/spierweefsel aangetast" ], "Actions": [ "Koel zo snel mogelijk met water (tot 1u zinvol)", "Koel met fris water 15-18�C (grote brandwonden: lauw water om onderkoeling te voorkomen)", "Koel zacht stromend 10-30 minuten (chemisch: minstens 45 minuten)", "Verwijder geen ingebrande kledij; verwijder wel sierraden indien mogelijk", "Tweede/derde graads > 2 euro: na koelen doorverwijzen (geen ontsmetten of zalf)", "Groter dan hand: na koelen afkoeling voorkomen en vervoer regelen/bel 1-1-2" ] }, { "Number": 43, "Condition": "Steekwonde", "Code": "C5", "Symptoms": [ "Kleine zichtbare wonde", "Meestal weinig uitwendig bloedverlies", "Kan levensbedreigend zijn door inwendige schade" ], "Actions": [ "Bevraag ontstaan en voorwerp", "Adviseer huisarts bij vuil voorwerp, bloeding >5 min, voorwerp in wonde, tetanus niet in orde", "Laat voorwerp zitten als verwijderen ernstige bloeding/schade kan veroorzaken", "Bel 1-1-2 bij diepe steekwonde" ] }, { "Number": 44, "Condition": "Scheurwonde", "Code": "C6-22", "Symptoms": [ "Onregelmatige/rafelige wondranden", "Pijnlijk", "Weinig bloedverlies" ], "Actions": [ "Adviseer steeds arts te raadplegen", "Dek steriel af in afwachting" ] }, { "Number": 45, "Condition": "Scheurwonde", "Code": "C6-22", "Symptoms": [ "Onregelmatige/rafelige wondranden", "Pijnlijk", "Weinig bloedverlies" ], "Actions": [ "Adviseer steeds arts te raadplegen", "Dek steriel af in afwachting" ] }, { "Number": 46, "Condition": "Bijtwonde", "Code": "C7-23", "Symptoms": [ "Pijn/bloeding afhankelijk van plaats en intensiteit", "Rafelige wondranden (hond) of kleine diepe wondjes (kat)", "Mogelijke kneuzing/inwendige bloeding" ], "Actions": [ "Denk aan eigen veiligheid; laat dier weghalen", "Handschoenen, bloeding stelpen, spoel uitgebreid met water, ontsmet, steriel verband", "Adviseer steeds arts te raadplegen (ook mensenbeet met beschadigde huid)", "Laat dier indien mogelijk onderzoeken; antibiotica kan nodig zijn" ] }, { "Number": 47, "Condition": "Bijtwonde", "Code": "C7-23", "Symptoms": [ "Pijn/bloeding afhankelijk van plaats en intensiteit", "Rafelige wondranden (hond) of kleine diepe wondjes (kat)", "Mogelijke kneuzing/inwendige bloeding" ], "Actions": [ "Denk aan eigen veiligheid; laat dier weghalen", "Handschoenen, bloeding stelpen, spoel uitgebreid met water, ontsmet, steriel verband", "Adviseer steeds arts te raadplegen (ook mensenbeet met beschadigde huid)", "Laat dier indien mogelijk onderzoeken; antibiotica kan nodig zijn" ] }, { "Number": 48, "Condition": "Vreemd voorwerp in de huid", "Code": "C8", "Symptoms": [ "Wonde met vreemd voorwerp (splinter, glas, nagel, angel, mes, enz.)", "Lokale pijn/zwelling", "Insectensteek kan allergische reactie uitlokken" ], "Actions": [ "Verwijder enkel als veilig (angel, oppervlakkig, uiteinde zichtbaar) en geen extra schade/bloeding", "Laat glas/metaal/tropisch hardhout of niet zichtbare splinter meestal zitten en verwijs", "Alarmeer 1-1-2 bij steek in keelholte of snel opkomende allergische reactie" ] }, { "Number": 49, "Condition": "Hersenschudding", "Code": "C9-24", "Symptoms": [ "Verminderd bewustzijn/bewustzijnsverlies", "Geheugenverlies/sufheid", "Misselijkheid/braken, duizeligheid, hoofdpijn", "Last van licht/geluid" ], "Actions": [ "Verwijs naar spoed bij bewustzijnsverlies (ook kort) of verslechtering", "Laat rusten, voorkom licht en lawaai", "Bel 1-1-2 bij blijvend bewusteloos slachtoffer of vermoeden nekletsel/schedelbreuk", "Controleer ademhaling; enkel kinlift/minimale hoofdkantel" ] }, { "Number": 50, "Condition": "Hersenschudding", "Code": "C9-24", "Symptoms": [ "Verminderd bewustzijn/bewustzijnsverlies", "Geheugenverlies/sufheid", "Misselijkheid/braken, duizeligheid, hoofdpijn", "Last van licht/geluid" ], "Actions": [ "Verwijs naar spoed bij bewustzijnsverlies (ook kort) of verslechtering", "Laat rusten, voorkom licht en lawaai", "Bel 1-1-2 bij blijvend bewusteloos slachtoffer of vermoeden nekletsel/schedelbreuk", "Controleer ademhaling; enkel kinlift/minimale hoofdkantel" ] }, { "Number": 51, "Condition": "Neusbreuk", "Code": "C11-26", "Symptoms": [ "Neusbloeding", "Tranende ogen", "Pijn/zwelling (mogelijk scheef)" ], "Actions": [ "Laat neusvleugels dichtknijpen bij bloeding (C16-31)", "Koel neus voorzichtig (vermijd ogen/voorhoofd)", "Zet neus nooit zelf recht", "Verwijs door of bel 1-1-2" ] }, { "Number": 52, "Condition": "Neusbreuk", "Code": "C11-26", "Symptoms": [ "Neusbloeding", "Tranende ogen", "Pijn/zwelling (mogelijk scheef)" ], "Actions": [ "Laat neusvleugels dichtknijpen bij bloeding (C16-31)", "Koel neus voorzichtig (vermijd ogen/voorhoofd)", "Zet neus nooit zelf recht", "Verwijs door of bel 1-1-2" ] }, { "Number": 53, "Condition": "Vuiltje in het oog", "Code": "C12-27", "Symptoms": [ "Schurend gevoel", "Tranend en rood oog", "Krampachtig gesloten gehouden" ], "Actions": [ "Was handen/handschoenen, goede verlichting", "Laat niet wrijven; contactlenzen verwijderen", "Spoel met proper water of fysiologisch water (neus -> zijkant)", "Verwijs bij blijvende pijn of verminderd zicht" ] }, { "Number": 54, "Condition": "Vuiltje in het oog", "Code": "C12-27", "Symptoms": [ "Schurend gevoel", "Tranend en rood oog", "Krampachtig gesloten gehouden" ], "Actions": [ "Was handen/handschoenen, goede verlichting", "Laat niet wrijven; contactlenzen verwijderen", "Spoel met proper water of fysiologisch water (neus -> zijkant)", "Verwijs bij blijvende pijn of verminderd zicht" ] }, { "Number": 55, "Condition": "Blauw oog", "Code": "C13-28", "Symptoms": [ "Slag/stoot rond oog", "Pijn/gevoelig", "Zwelling en blauwrode verkleuring", "Oog soms niet open" ], "Actions": [ "Koel omgeving (niet oogbol) en druk niet op oog", "Test zicht; verwijs naar oogarts bij gezichtsproblemen", "Bel 1-1-2 bij vermoeden hersenletsel/schedelbreuk" ] }, { "Number": 56, "Condition": "Blauw oog", "Code": "C13-28", "Symptoms": [ "Slag/stoot rond oog", "Pijn/gevoelig", "Zwelling en blauwrode verkleuring", "Oog soms niet open" ], "Actions": [ "Koel omgeving (niet oogbol) en druk niet op oog", "Test zicht; verwijs naar oogarts bij gezichtsproblemen", "Bel 1-1-2 bij vermoeden hersenletsel/schedelbreuk" ] }, { "Number": 57, "Condition": "Tand gebroken/los/uit", "Code": "C14-29", "Symptoms": [ "Afgebroken/los/uitgevallen tand", "Pijn en bloeding in mond" ], "Actions": [ "Stelp bloeding met vochtig kompres/washandje", "Contacteer onmiddellijk tandarts", "Uitgeslagen blijvende tand: vastnemen aan kroon, kort spoelen indien vuil, bewaren in mond of fysiologisch water of melk" ] }, { "Number": 58, "Condition": "Tand gebroken/los/uit", "Code": "C14-29", "Symptoms": [ "Afgebroken/los/uitgevallen tand", "Pijn en bloeding in mond" ], "Actions": [ "Stelp bloeding met vochtig kompres/washandje", "Contacteer onmiddellijk tandarts", "Uitgeslagen blijvende tand: vastnemen aan kroon, kort spoelen indien vuil, bewaren in mond of fysiologisch water of melk" ] }, { "Number": 59, "Condition": "Bloedende lip/tong", "Code": "C15-30", "Symptoms": [ "Pijn", "Bloeding uit mond", "Soms gezwollen lip" ], "Actions": [ "Handschoenen", "Mond spoelen met fris drinkbaar water", "Druk (steriel) kompres/proper nat washandje; laat zacht bijten", "Verwijs door bij vermoedelijk hechten of bloeding >5 minuten", "Bel 1-1-2 bij belemmerde ademhaling of bloed ophoesten/braken" ] }, { "Number": 60, "Condition": "Bloedende lip/tong", "Code": "C15-30", "Symptoms": [ "Pijn", "Bloeding uit mond", "Soms gezwollen lip" ], "Actions": [ "Handschoenen", "Mond spoelen met fris drinkbaar water", "Druk (steriel) kompres/proper nat washandje; laat zacht bijten", "Verwijs door bij vermoedelijk hechten of bloeding >5 minuten", "Bel 1-1-2 bij belemmerde ademhaling of bloed ophoesten/braken" ] }, { "Number": 61, "Condition": "Spontane neusbloeding", "Code": "C16-31", "Symptoms": [ "Bloed uit neusgaten", "Bloed kan naar keel lopen", "Meestal geen pijn (spontaan)" ], "Actions": [ "Handschoenen", "Zittend licht voorover, door mond ademen", "Neusvleugels onder hard gedeelte 5 minuten onafgebroken dichtdrukken", "Geen watten/kompressen of ijs om te stelpen", "Verwijs door als na 10 minuten niet gestelpt (tweede poging)" ] }, { "Number": 62, "Condition": "Trommelvliesscheur", "Code": "C17-32", "Symptoms": [ "Oorpijn", "Minder horen/geruis", "Geringe bloeding/afscheiding" ], "Actions": [ "Handschoenen", "Oor voorzichtig proper en droog maken (tip kompres)", "Hoofd kantelen met oor naar beneden", "Stop niets in gehoorgang en geen vloeistoffen zonder artsadvies", "Verwijs door" ] }, { "Number": 63, "Condition": "Trommelvliesscheur", "Code": "C17-32", "Symptoms": [ "Oorpijn", "Minder horen/geruis", "Geringe bloeding/afscheiding" ], "Actions": [ "Handschoenen", "Oor voorzichtig proper en droog maken (tip kompres)", "Hoofd kantelen met oor naar beneden", "Stop niets in gehoorgang en geen vloeistoffen zonder artsadvies", "Verwijs door" ] }, { "Number": 64, "Condition": "Bewusteloos slachtoffer", "Code": "A1-15", "Symptoms": [ "Flauwte: bleek, ziet zwarte vlekken, zwak, soms misselijk, zweten met koude huid", "Gestoord bewustzijn: komt niet snel bij en reageert niet" ], "Actions": [ "Bij flauwte: laat neerliggen (benen niet heffen), frisse lucht, kledij los, eventueel O2, koud kompres op voorhoofd", "Bij niet snel bij: veiligheid en bewustzijn controleren, roep hulp, laat 1-1-2 bellen", "Luchtweg vrijmaken met hoofd-kantel-kinlift en ademhaling max 10 sec controleren", "Stabiele zijligging enkel als je slachtoffer alleen moet laten en geen trauma/pijnlijke ademhaling", "Start reanimatie bij twijfel over ademhaling", "Geef 100% zuurstof en controleer ademhaling continu" ] }, { "Number": 65, "Condition": "Bewusteloos slachtoffer", "Code": "A1-15", "Symptoms": [ "Flauwte: bleek, ziet zwarte vlekken, zwak, soms misselijk, zweten met koude huid", "Gestoord bewustzijn: komt niet snel bij en reageert niet" ], "Actions": [ "Bij flauwte: laat neerliggen (benen niet heffen), frisse lucht, kledij los, eventueel O2, koud kompres op voorhoofd", "Bij niet snel bij: veiligheid en bewustzijn controleren, roep hulp, laat 1-1-2 bellen", "Luchtweg vrijmaken met hoofd-kantel-kinlift en ademhaling max 10 sec controleren", "Stabiele zijligging enkel als je slachtoffer alleen moet laten en geen trauma/pijnlijke ademhaling", "Start reanimatie bij twijfel over ademhaling", "Geef 100% zuurstof en controleer ademhaling continu" ] }, { "Number": 66, "Condition": "Angina pectoris en hartinfarct", "Code": "A2-16", "Symptoms": [ "Drukkende pijn/beklemmend gevoel borst (ook in rust)", "Uitstralende pijn naar arm/rug/nek/schouders/maagstreek", "Kortademigheid", "Bleke/grauwe huidskleur, blauwverkleuring lippen/nagels", "Zweten en angst", "Misselijkheid/maaglast" ], "Actions": [ "Laat inspanning stoppen en stel gerust", "Alarmeer 1-1-2 bij pijn >10 minuten, combinatie met andere symptomen of herhaald optreden", "Help comfortabele houding aannemen (bij voorkeur halfzittend)", "Geef 100% zuurstof (inhalatie)", "Bereid reanimatie voor (AED en zakmasker)", "Laat slachtoffer eigen medicatie innemen als hij dat wil (zelf geen medicatie geven)" ] }, { "Number": 67, "Condition": "Angina pectoris en hartinfarct", "Code": "A2-16", "Symptoms": [ "Drukkende pijn/beklemmend gevoel borst (ook in rust)", "Uitstralende pijn naar arm/rug/nek/schouders/maagstreek", "Kortademigheid", "Bleke/grauwe huidskleur, blauwverkleuring lippen/nagels", "Zweten en angst", "Misselijkheid/maaglast" ], "Actions": [ "Laat inspanning stoppen en stel gerust", "Alarmeer 1-1-2 bij pijn >10 minuten, combinatie met andere symptomen of herhaald optreden", "Help comfortabele houding aannemen (bij voorkeur halfzittend)", "Geef 100% zuurstof (inhalatie)", "Bereid reanimatie voor (AED en zakmasker)", "Laat slachtoffer eigen medicatie innemen als hij dat wil (zelf geen medicatie geven)" ] }, { "Number": 68, "Condition": "Hypoglycemie", "Code": "A5-17", "Symptoms": [ "Duizeligheid/flauwte tot bewustzijnsverlies", "Zweten", "Beven", "Plotse hevige honger", "Troebel zicht/hoofdpijn", "Wisselend humeur of concentratiestoornissen" ], "Actions": [ "Probeer te achterhalen of slachtoffer diabetes heeft", "Als goed bij bewustzijn: snel werkende suikers 15�20 g (glucose/dextrose) via mond", "Daarna trage suikers (snack) zoals boterham/appel/yoghurt", "Laat indien mogelijk bloedsuiker meten", "Bel 1-1-2 bij bewusteloos(heid) of geen verbetering" ] }, { "Number": 69, "Condition": "Hypoglycemie", "Code": "A5-17", "Symptoms": [ "Duizeligheid/flauwte tot bewustzijnsverlies", "Zweten", "Beven", "Plotse hevige honger", "Troebel zicht/hoofdpijn", "Wisselend humeur of concentratiestoornissen" ], "Actions": [ "Probeer te achterhalen of slachtoffer diabetes heeft", "Als goed bij bewustzijn: snel werkende suikers 15-20 g (glucose/dextrose) via mond", "Daarna trage suikers (snack) zoals boterham/appel/yoghurt", "Laat indien mogelijk bloedsuiker meten", "Bel 1-1-2 bij bewusteloos(heid) of geen verbetering" ] }, { "Number": 70, "Condition": "Verstikking", "Code": "A6-18", "Symptoms": [ "Milde obstructie: kan spreken/hoesten/ademen", "Ernstige obstructie: kan niet antwoorden, niet effectief hoesten/ademen", "Hoofd kan blauw worden", "Geleidelijk bewustzijnsverlies" ], "Actions": [ "Beoordeel ernst door te vragen: 'Ben je aan het stikken?'", "Bij effectief hoesten: moedig aan om te blijven hoesten", "Bij ernstige obstructie: 5 rugslagen, controle, 5 buikstoten; afwisselen", "Baby <1 jaar en zwangere: borstcompressies i.p.v. buikstoten", "Bij bewustzijnsverlies: leg neer, bel 1-1-2 en start reanimatie" ] }, { "Number": 71, "Condition": "Verstikking", "Code": "A6-18", "Symptoms": [ "Milde obstructie: kan spreken/hoesten/ademen", "Ernstige obstructie: kan niet antwoorden, niet effectief hoesten/ademen", "Hoofd kan blauw worden", "Geleidelijk bewustzijnsverlies" ], "Actions": [ "Beoordeel ernst door te vragen: 'Ben je aan het stikken?'", "Bij effectief hoesten: moedig aan om te blijven hoesten", "Bij ernstige obstructie: 5 rugslagen, controle, 5 buikstoten; afwisselen", "Baby <1 jaar en zwangere: borstcompressies i.p.v. buikstoten", "Bij bewustzijnsverlies: leg neer, bel 1-1-2 en start reanimatie" ] }, { "Number": 72, "Condition": "Hyperventilatie", "Code": "A7-19", "Symptoms": [ "Versnelde ademhaling (diep/zuchtend of oppervlakkig/gestokt)", "Onrust, angst", "Duizelig/ijl/draaierig gevoel", "Tintelingen in vingers/handen/lippen", "Pijn of drukgevoel op de borst, hartkloppingen", "Verkrampen van vingers" ], "Actions": [ "Breng slachtoffer naar rustige plaats en vraag omstanders afstand te houden", "Stel gerust en laat geleidelijk langzaam, gecontroleerd ademen (geef voorbeeld)", "Begeleid ademhaling (bv. hand op buik)", "Rebreathing enkel bij zeker psychische oorsprong", "Bel 1-1-2 bij twijfel", "Blijf bij het slachtoffer tot ademhaling terug normaal wordt" ] }, { "Number": 73, "Condition": "Elektrocutie", "Code": "A4", "Symptoms": [ "Bewusteloosheid", "Ademhalingsproblemen/ademstilstand", "Hartritmestoornissen/hartstilstand", "Brandwonden (instap/uitstap)", "Spierkrampen", "Val/verwondingen" ], "Actions": [ "Cre�er eerst veilige situatie; raak slachtoffer niet aan zolang er contact is met stroom", "Vermijd water", "Onderbreek stroom (stekker/zekering/hoofdschakelaar) en voorkom herinschakelen", "Als niet uitschakelbaar: isoleer jezelf en gebruik niet-geleidend hulpmiddel", "Als veilig: controleer bewustzijn en ademhaling; handel volgens bevindingen", "Alarmeer 1-1-2; elk slachtoffer moet onderzocht worden" ] }, { "Number": 74, "Condition": "Druggebruik (overdosis)", "Code": "-", "Symptoms": [ "Opioïden: slechte ademhaling/ademstilstand, extreme slaperigheid/bewusteloosheid, blauw/grauw, koude klamme huid, kleine pupillen", "Stimulanten: verhoogde hartslag/bloeddruk, koorts, angst/paranoia/agressie, pijn op borst", "Alcohol: verw confusion, niet wakker blijven, trage/onregelmatige ademhaling, misselijkheid/braken" ], "Actions": [ "Bel onmiddellijk hulpdiensten", "Blijf bij de persoon en leg veilig (bij voorkeur op de zij bij bewusteloosheid)", "Controleer ademhaling en start reanimatie indien niet normaal", "Naloxon gebruiken indien opio�den overdosis vermoed en beschikbaar" ] }, { "Number": 75, "Condition": "Zelfmoordgedachten", "Code": "-", "Symptoms": [ "Terugtrekking/afname sociale activiteiten", "Verlies van interesse", "Wanhoop/hulpeloosheid", "Slaap- of eetlustveranderingen", "Uitspraken over zelfmoord/sterven" ], "Actions": [ "Neem het serieus en luister zonder oordeel", "Bel hulpdiensten/crisislijn bij onmiddellijk gevaar", "Laat persoon niet alleen tot hulp aanwezig is", "Help bij het zoeken naar professionele hulp" ] } ]